Amersfoort

Sfeervolle binnenstad

Amersfoort is tegenwoordig erg in trek bij toeristen en dat is ook logisch. Het is een stad die ruim 750 jaar oud is en een rijke historie kent. Het heeft een leuke oude compacte binnenstad met grachten en ontzettend leuke doorkijkjes. Je kunt heerlijk door de oude binnenstad wandelen en genieten van vele pleintjes met gezellige (en tot laat in het seizoens verwarmde!) terrassen. Dwars door de binnenstad loopt de belangrijkste winkelstraat die eindigt bij de oude Kamperbinnenpoort. 

Oude vestingstad

De stad Amersfoort is gedurende de afgelopen honderden jaren gegroeid en dat zie je aan hoe de stad is opgebouwd. Rond de diverse pleinen en kerken in het centrum is ooit een muur met gracht gebouwd. Deze herken je vooral omdat om er cirkels met grachten om dit oudste gedeelte was gebouwd. Door uitbreiding is de oudste stadsmuur is afgebroken en daar zijn huizen van gebouwd. De stenen zijn hergebruikt in de woningen die op de oude stadsmuur zijn gebouwd en deze heten ook toepasselijk ‘Muurhuizen’. De grachten van toen liggen er nog steeds en ook de Kamperbinnenpoort was onderdeel van de eerste muur.

Het Mirakel van Amersfoort 

Vanaf medio 15e eeuw werd Amersfoort een bedevaartsoort. Geertje Arends was onderweg van Nijkerk naar Amersfoort om in het Sint-Agnietenklooster in te treden. Ze had een Mariabeeldje bij zich, maar omdat ze het niet mooi genoeg vond, gooide ze het in de gracht.  Enkele dagen later werd het beeldje gevonden door dienstmeid Margriet Albert Gijsen in die gracht; het lag onder het ijs. Margriet had driemaal een visioen gekregen waarin haar werd verteld om naar die plek te gaan. Ze nam het beeldje mee naar thuis en stak een kaars aan, die zo’n driemaal langer brandde dan ze had verwacht. Haar biechtvader bracht het beeldje daarom naar de Onze-Lieve-Vrouwekapel.

Kort erna kwamen pelgrims bij duizenden naar Amersfoort en werd de stad zelfs bekend in andere landen. In de eeuw erna werden werden ruim 500 wonderen toegeschreven aan het beeldje. In het Amersfoortse Mirakelboek uit de 16 eeuw kun je ze zelfs nog allemaal nalezen.

O.L.Vrouwetoren - de Lange Jan
gedenksteen vindplaats

Door de komst van de pelgrims werd voor het Mirakel een nieuwe bedevaartkerk gebouwd. Heel Amersfoort kende een sterke economische bloei en van de opbrengsten van al die pelgrims werd de Onze-Lieve-Vrouwekerk gebouwd. De belangstelling nam na ruim een eeuw echter af en door allerlei oorlogen en bezettingen werd de kerk zelfs nog als opslagplaats voor munitie gebruikt. Door een ontploffing in de 18 e eeuw is de kerk uiteindelijk verdwenen, maar omdat de Onze-Lieve-Vrouwetoren apart van de kerk werd gebouwd, bleef deze bewaard bij de explosie. Bijnaam van deze toren is ‘De Lange Jan’ en in de toren vind je het kadastraal middelpunt van Nederland.

Het beeldje is door al die jaren heen helemaal vergruisd, maar de resten bevinden zich in de “Sint Joris op ’t Zand” kerk. Op de vindplaats vind je nu nog steeds een gedenksteen in de oude stadsmuur waar soms nog steeds bloemen worden gelegd. Pelgrims zijn er namelijk nog steeds, zij het in mindere mate. Er wordt jaarlijks een stille omgang, de vrouwenvaart, georganiseerd.

Garnizoensstad

Eind 19e eeuw werd Amersfoort de vestigingsstad van een groot aantal beroepsmilitairen. Door de centrale ligging van Amersfoort werd de stad een belangrijk knooppunt van spoorwegen en dus een uitstekende uitvalsbasis voor het leger. Er waren kazernes voor de rijdende artillerie (Beestenmarkt), cavalerie (Willem III kazerne), infanterie (Juliana van Stolberg-kazerne) en later kwam daar de Bernhard Kazerne en veel andere militaire gebouwen bij. Aan de Leusderweg vind je nog wachthokjes en andere originele ornamenten uit die rijke militaire geschiedenis, Maar de meeste oude kazernes die tegenwoordig zijn omgebouwd tot woningen of afgebroken.

Kamp Amersfoort

Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog (mei 1940) werden alle 43.000 inwoners geëvacueerd vanwege de verwachte gevechten. Amersfoort was toentertijd de grootste garnizoensstad van Nederland. Na vier dagen keerden zij terug. De Duitsers richtten bij Amersfoort het concentratiekamp Kamp Amersfoort in. Kamp Amersfoort was vooral een transit-kamp waar gedurende de oorlog zo’n 37.000 gevangen zijn geregistreerd. Van hen werden 20.000 gedeporteerd naar Duitse concentratiekampen. Het kamp was berucht om de wreedheden en executies die daar gebeurden. In de stad vind je op verschillende plekken zogenaamde ‘Stolpersteine’, ook bekend als struikelstenen. Op deze stenen vind je, bij hun woning van toen, de namen terug van de 353 joden die in de tweede wereldoorlog om kwamen. Tegenwoordig is Kamp Amersfoort een nationaal monument en museum met een permanente expositie.

Keistad

Amersfoort noemt zichzelf vaak ook Keistad. In het centrum en op enkele andere plekken liggen zwerfkeien die gedurende de ijstijd uiteindelijk rondom Amersfoort terecht zijn gekomen. Het verhaal gaat dat in de 17e eeuw een aantal inwoners een grote zwerfkei van ruim 7.000 kilo de stad in hebben getrokken. Deze kei staat op een sokkel rond de stadsring, aan het begin van het plantsoen. In het plantsoen staan overigens nog een aantal keien die Amersfoort heeft ontvangen van andere steden.

Monnickendam onderdeel stadsmuur Amersfoort

Te doen

  • loop de mooie wandelroute die begint bij de Amersfoortse Kei; een route die de oude stadsmuur volgt om het oude centrum
  • lekker shoppen waarbij er vooral ook veel kleinere winkels te vinden zijn. Het zijn sfeervolle oude winkelstraten en pleintjes met leuke terrassen
  • maak een rondvaart door de grachten
  • bezoek Amersfoort tijdens het Shanty- ofwel Smartlappenfestival. In het hele binnenstad kom je ze tegen; op straat, op podia, of in een boot in de gracht
  • Dias Latinos: een weekend vol latin & caribische muziek en volop eten in de stad.

Tip: De Boterwaag, een gebouw aan de Hof naast de Sint-Joriskerk in Amersfoort (wordt ook wel Boterhal of Boterbeurs genoemd). Op het gebouw zit een kleine speelklok, waar tijdens het spelen Sint Joris en de draak naar buiten komen! Sint Joris is een heilige uit de 3de eeuw en ook beschermheilige van de stad Amersfoort. Tijdens het spel verslaat Sint Joris de draak.

Meer over dit verhaal kun je hier vinden.

Overnachten in Amersfoort

Amersfoort is een sfeervol stadje waar veel te doen is. Regelmatig worden er festivals georganiseerd en hoe leuk is het dan om lekker een nachtje in Amersfoort te bijven slapen. Maar waar ga je dan overnachten en ga je dan voor een Luxe verblijf, Value for Money of Best Budget? Dit zijn onze tips:

Luxe
Uitermate ruime eigentijdse kamers vind je in het Mercure City Amersfoort Centre Hotel. Alles keurig verzorgd. Parkeergarage onder het hotel en je loopt vervolgens zo de stad in!

Value for Money
Comfortabele eigentijdse kamers vind je in het NH Amersfoort. Op loopafstand van Station en Historisch centrum.

Best Budget
Slaap je liever in een kleinschaliger hotel dat is gevestigd is in een pand met allure en historie, dan moet je in hotel De Tabaksplant zijn. Veel verschillende types kamers zodat er altijd wel eentje voor jou budget bij zit!

Totaal ander soort stad bezoeken? Kijk dan ook eens naar onze andere city trips!

Eindhoven de Slimste!
Sneek en Zuid-West Friesland